کُردها زیر آتش دمشق – سرمقاله اومانیته

منتشرشده در ۲۰ ژانویهٔ ۲۰۲۶

تصاویری که از سوریه به دست ما می‌رسد، هولناک است. مردان احمد الشرع، که مصمم‌اند تجربهٔ انقلابی و دموکراتیک در روژاوا را نابود کنند، راهِ قتل‌عام، پاکسازی قومی و انتقام‌گیری از زنان رزمندهٔ کُرد را در پیش گرفته‌اند.

آتش‌بسی که یکشنبه در دمشق پس از درگیری‌های خشونت‌بار در حلب اعلام شد، آتش‌بس نبود. رئیس‌جمهور موقت ــ جهادیِ سابق ــ با بهره‌برداری از سکوتِ مجرمانهٔ پایتخت‌های غربی، می‌خواهد بار دیگر قلمرو خودمختاری را پس بگیرد که کُردها در پیِ خیزش سوریه در سال ۲۰۱۱، با نبردی سخت و طولانی به دست آورده بودند. کسی که کارآموزی و تجربه‌اندوزی‌اش را در صفوف «دولت اسلامی» در عراق گذرانده، کار خود را خوب بلد است.

مظلوم عبدی، فرماندهٔ کل نیروهای کُرد، هشدار می‌دهد مذاکرات برای ادغام نهادهای مدنی و نظامیِ کُردها در دولت سوریه «به‌طور کامل فروپاشیده است». دمشق تسلیمِ بی‌قیدوشرط می‌خواهد؛ بی‌اعتنا به شیوه‌ها، بی‌اعتنا به تلفات انسانی. مواضع کُردها یکی پس از دیگری هدف حمله قرار می‌گیرد و ارتشِ الشرع زندان‌ها را می‌گشاید و با برکت و چراغ سبزِ آنکارا و فرستادگان واشنگتن، صدها جنگجوی داعش را که زیر نظر نیروهای کُرد زندانی بودند آزاد می‌کند.

در برابر خطرِ بی‌ثبات شدنِ سراسر منطقه، کشورهای ائتلاف ضد داعش ــ از جمله فرانسه ــ که زمانی از رزمندگان کُرد حمایت می‌کردند، آن هم وقتی در روژاوا آخرین سد در برابر پیشروی جهادی‌ها بودند، باید لحن خود را تندتر کنند و از این نرمش و مدارا در قبال قدرتِ تازهٔ سوریه بیرون بیایند؛ قدرتی که به همهٔ اقلیت‌های کشور حمله می‌کند. یک سال پس از سرنگونی رژیم بعثی و فرار بشار اسد دیکتاتور، احمد الشرع سوریه را به انبار باروتی بدل کرده است که در آن علوی‌ها، دروزی‌ها و کُردها تهدید می‌شوند و زیر فشار و آزار قرار می‌گیرند.

اما چه اهمیتی دارد؟ برای واشنگتن، مهم این است که کنترل را در دست خود نگه دارد. روز سه‌شنبه، تام باراک، فرستادهٔ ویژهٔ دونالد ترامپ در سوریه، اعلام کرد «ماموریت اولیهٔ نیروهای دموکراتیک سوریه به عنوان نیروی اصلیِ ضد داعش در میدان» اکنون «تا حد زیادی منسوخ شده است». واشنگتن بر قدرت جدید سوریه تکیه می‌کند تا امنیت منطقه را حفظ کند؛ قماری بی‌منطق و دیوانه‌وار.