دو سازمان حقوق بشری فلسطینی پروندهای را به دادگاه کیفری بینالمللی (ICC) دربارهی کشته شدن شش خبرنگار شبکه الجزیره در یک حمله هوایی اسرائیل به شهر غزه ارائه کردهاند.
بنیاد «هند رجب» و «مرکز حقوق بشر فلسطین» روز سهشنبه در بیانیهای مشترک این حمله را «یک اقدام مجرمانه آشکار ـ جنایت جنگی و بخشی از یک کارزار نسلکشی گستردهتر» توصیف کرده و خواستار واکنشی مستقیم و هدفمند در چارچوب حقوقی شدند.
این دو نهاد اعلام کردند که این حمله بخشی از «جنگ طولانی علیه مطبوعات» از سوی اسرائیل بوده که با «اتهامات تکراری» مدعی شده قربانیان «تروریستهایی با جلیقه خبرنگاری» بودهاند.
حمله روز یکشنبه چادر محل استقرار تیم الجزیره را منهدم کرد و منجر به کشته شدن «انس الشریف» خبرنگار ارشد، «محمد قریقه» خبرنگار، «ابراهیم زاهر» فیلمبردار و «محمد نوفل» راننده-فیلمبردار شد. الجزیره ابتدا اعلام کرد پنج تن از کارکنانش کشته شدهاند اما بعد این رقم را به چهار نفر اصلاح کرد.
در این حمله همچنین سه نفر دیگر جان باختند: «معمن علیوه» فیلمبردار آزاد، «محمد الخالدی» خبرنگار آزاد، و «سعد جندیه» یک غیرنظامی که در محل حضور داشت.
ارتش اسرائیل بعداً تأیید کرد که هدف قرار دادن این افراد عمدی بوده و «انس الشریف» را به رهبری یک هسته حماس و مشارکت در حملات ۷ اکتبر متهم کرد. این اتهامات پس از هفتهها کارزار علنی بدنامسازی الشریف از سوی مقامات اسرائیلی مطرح شد، اقدامی که پیشتر نگرانیها درباره امنیت او را افزایش داده بود.
این اتهامات از سوی نهادهای حقوق بشری، همکاران الشریف، سازمان ملل، دولتهای اروپایی و عربی و شبکه مادر الجزیره در قطر رد شده است. این شبکه اسرائیل را به هدف قرار دادن سیستماتیک خبرنگارانش برای جلوگیری از پوشش اخبار غزه متهم کرده است.
بنیاد هند رجب و مرکز حقوق بشر فلسطین اعلام کردند: «قتل انس الشریف و همکارانش یک حادثه مجزا نیست. تحقیقات نشان میدهد که این بخشی از یک سیاست سازمانیافته برای هدف قرار دادن خبرنگاران الجزیره است.»
شکایت ارائه شده بر اساس ماده ۱۵ اساسنامه رم، هم به زنجیره فرماندهی عملیاتی که منجر به کشته شدن الشریف شده (بخش مربوط به بنیاد هند رجب) و هم به پروندههای مستند سایر خبرنگاران کشتهشده الجزیره در غزه (بخش مربوط به مرکز حقوق بشر فلسطین) میپردازد؛ مواردی که به گفته این دو نهاد «الگویی از پیشمدیریتشده و هدفگیری عمدی» را نشان میدهد.
در این شکایت علیه چندین مقام ارتش اسرائیل نام برده شده است: ژنرال «ایال زمیر» رئیس ستاد کل ارتش، ژنرال «تومر بار» فرمانده نیروی هوایی، ژنرال «یانیو عاسور» فرمانده منطقه جنوبی، سرتیپ «یوسی سریئل» فرمانده سابق واحد ۸۲۰۰ (شاخه اطلاعات سیگنال ارتش)، ژنرال «الف» فرمانده کنونی این واحد، فرمانده پایگاه هوایی پالمخیم (نام فاش نشده)، فرمانده اسکادران «مار سیاه» (نام فاش نشده) و سرهنگ «آویخای ادرعی» از واحد سخنگویی ارتش ـ بخش رسانههای عربی ـ که به رهبری یک کارزار مستمر برای بدنامسازی الشریف متهم شده است.
در بیانیه آمده است: «مدارک موجود است. پایه حقوقی غیرقابل خدشه است. صلاحیت دادگاه فراتر از هر تردیدی ثابت شده است. آنچه باقی مانده، عبور دادگاه کیفری بینالمللی از بیانیههای “نگرانی شدید” و برداشتن گام قاطعانهای است که عدالت ایجاب میکند: اقدام.»
این اعلامیه همزمان با خودداری «تامی بروس» سخنگوی وزارت خارجه آمریکا از محکوم کردن اسرائیل در این حادثه منتشر شد. او به خبرنگاران گفت: «برای دریافت اطلاعات درباره انس الشریف به اسرائیل مراجعه کنید.»
بروس با ابراز احترام نسبت به خبرنگاران در مناطق جنگی، اتهامات اسرائیل ـ که بدون ارائه مدرک مطرح شده ـ مبنی بر اینکه جنگجویان حماس خود را بهعنوان خبرنگار جا زدهاند، تکرار کرد و گفت: «این وضعیتی وحشتناک برای کسانی است که به دنبال کسب اطلاعات هستند و خود را در چنین شرایطی میبینند.»
