ولودیمیر زلنسکی، رئیسجمهور اوکراین، همزمان با آغاز مذاکرات روسیه، اوکراین و آمریکا در ژنو اعلام کرد دونالد ترامپ برای رسیدن به توافق پایان جنگ، «فشار ناعادلانه» را بیش از آنکه متوجه مسکو کند، متوجه کییف کرده است. زلنسکی در گفتوگویی که در حاشیه همین مذاکرات انجام شد، گفت امید دارد اظهارات اخیر ترامپ «فقط تاکتیک» باشد و نه تصمیم نهایی؛ و تأکید کرد هر طرحی که اوکراین را وادار کند از سرزمینی که روسیه در دونباس هنوز تصرف نکرده چشم بپوشد، اگر به همهپرسی گذاشته شود با مخالفت مردم روبهرو خواهد شد.
از سوی دیگر، رستم عمروف، مذاکرهکننده اصلی اوکراین، بدون ورود به جزئیات گفت روز نخست گفتوگوها بر «مسائل عملی و سازوکارهای تصمیمهای احتمالی» متمرکز بوده و مذاکرات برای روز دوم و پایانی ادامه خواهد یافت. در همین حال، رسانههای روسی به نقل از یک منبع گفتند گفتوگوها «بسیار پرتنش» بوده و حدود شش ساعت در قالبهای دوجانبه و سهجانبه جریان داشته است.
در میدان نبرد، اوکراین میگوید حملات پهپادیاش به اهداف انرژی و صنعتی روسیه گسترش یافته است. سازمان امنیت داخلی اوکراین اعلام کرد پهپادهای این کشور شبانه پایانه نفتی «تامان» در جنوب روسیه (استان کراسنودار) و نیز کارخانه شیمیایی «متافرکس» در منطقه «پِرم» نزدیک کوههای اورال را هدف قرار دادهاند؛ حملهای که بنا بر گفته یک مقام اوکراینی، دومین حمله به پایانه تامان از ۲۲ ژانویه به این سو بوده است. فرمانده نیروهای پهپادی اوکراین نیز گفته از آغاز سال جاری، دستکم ۹ پالایشگاه نفت در روسیه هدف قرار گرفتهاند؛ ادعایی که در چارچوب راهبرد کییف برای ضربهزدن به زنجیره سوخت و لجستیک جنگی روسیه مطرح میشود.
در تحولی دیگر، فرودگاه «ویلنیوس» لیتوانی پس از توقف کوتاه پروازها بهدلیل ورود بالنهای هواشناسی از بلاروس به حریم هوایی این کشور، فعالیت خود را از سر گرفت. مقامهای لیتوانی میگویند از پاییز ۲۰۲۵ تاکنون، اینگونه رخدادها بارها تکرار شده و هر بار محدودیتهایی برای پروازها ایجاد کرده است.
همزمان، فرانسه یک نفتکش به نام «گرینچ» را که به ظنِ ارتباط با «ناوگان سایه» روسیه برای دور زدن تحریمها توقیف شده بود، پس از پرداخت جریمه چندمیلیونیورویی از سوی مالک آن آزاد کرد؛ پروندهای که نشان میدهد فشارها بر شبکه حملونقل انرژی روسیه در کنار جنگ، به عرصه حقوقی و نظارتی نیز کشیده شده است.
موضوع ارتباطات ماهوارهای «استارلینک» هم به یکی از محورهای ادعایی دو طرف تبدیل شده است: یک مقام ارشد نظامی روسیه مدعی شد پایانههای استارلینکِ مورد استفاده روسیه دو هفته است از کار افتاده، اما این قطعی «بر عملیات پهپادی» اثر نگذاشته است؛ در مقابل، وزیر دفاع اوکراین گفته تأثیر این قطعی بر توان روسیه قابل توجه بوده و کییف در همین بازه زمانی توانسته بخشی از مناطق را بازپس گیرد.
در سطح امنیتی اروپا، رئیس سازمان اطلاعات نظامی سوئد هشدار داده روسیه فعالیتهای «تهدید ترکیبی» را تشدید کرده و بهنظر میرسد آماده است در پیرامون سوئد ریسک بیشتری بپذیرد؛ از جنگ اطلاعاتی و عملیات سایبری تا فشارهای اقتصادی و مداخلهگرانه.
مجموع این تحولات نشان میدهد مذاکرات ژنو در فضایی پیش میرود که هم از نظر سیاسی، شکاف بر سر «چه کسی باید امتیاز بدهد» پررنگ شده و هم در میدان، حملات متقابل و جنگ فرسایشی علیه زیرساختهای حیاتی ادامه دارد؛ وضعیتی که میتواند چشمانداز هر توافقی را همزمان «ممکن» و «شکننده» کند.
