گفت‌وگوهای اوکراین و روسیه: توافق صلح چقدر نزدیک است و هر طرف چه می‌خواهد؟

بر پایه گزارش گاردین، مقام‌های ارشد اوکراین و روسیه قرار است در ابوظبی دور دوم گفت‌وگوهایی را آغاز کنند که با میانجی‌گری دولت ترامپ پیش می‌رود و به مدت دو روز ادامه خواهد داشت. این مذاکرات بناست مشابه قالب دور قبل باشد؛ یعنی در کنار هیئت‌های کی‌یف و مسکو، نمایندگان واشنگتن نیز حضور داشته باشند. دونالد ترامپ طی هفته‌های اخیر با لحنی خوش‌بینانه از «در دسترس بودن پایان جنگ چهار ساله» سخن گفته، اما هم روسیه و هم اوکراین انتظار دستیابی سریع به «گشایش فوری» را پایین آورده‌اند.

گزارش گاردین تأکید می‌کند که شکاف اصلی همچنان بر سر «زمین» است. به گفته مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، مذاکره عملاً به یک موضوع بسیار مناقشه‌برانگیز گره خورده: سرزمین. کرملین بارها گفته هر توافقی باید با واگذاری «تمام» دونباس شرقی به روسیه همراه باشد؛ حتی بخش‌هایی که هنوز زیر کنترل اوکراین است. کی‌یف این شرط را رد کرده، هرچند ولودیمیر زلنسکی از آمادگی برای بررسی ترتیبات جایگزین سخن گفته؛ از جمله عقب‌نشینی نیروهای اوکراینی از بخش‌هایی در شرق و ایجاد یک منطقه غیرنظامی. گاردین همچنین می‌نویسد مقام‌های آمریکایی در ماه‌های اخیر به اوکراین فشار آورده‌اند که امتیاز ارضی بدهد و در مقابل، «تضمین‌های امنیتی» را به چنین عقب‌نشینی‌هایی گره زده‌اند.

با این همه، حتی اگر بر سر قلمرو نوعی سازش شکل بگیرد، گاردین می‌گوید موانع دیگر پابرجاست. مسکو با حضور نیروهای اروپایی در خاک اوکراین مخالفت می‌کند، در حالی که کی‌یف آن را برای تضمین امنیت ضروری می‌داند. روسیه همچنین خواهان محدودیت‌های سختگیرانه بر اندازه ارتش اوکراین است؛ شرطی که زلنسکی بارها آن را نپذیرفته است. در چنین فضایی، هر دو طرف می‌کوشند در برابر ترامپ «مایل به صلح» جلوه کنند تا او را خشمگین نکنند، اما هم‌زمان تقصیر بن‌بست را به گردن طرف مقابل بیندازند.

در مورد ترکیب هیئت‌ها، اوکراین و روسیه هر دو نمایندگانی در سطح بالا فرستاده‌اند. به نوشته گاردین، در هیئت اوکراین نام‌هایی مانند کیریلو بودانوف (رئیس دفتر ریاست‌جمهوری و رئیس پیشین اطلاعات نظامی)، داوید آراخامیا (مذاکره‌کننده نزدیک به رهبری سیاسی) و آندری هناتوف (رئیس ستاد کل) دیده می‌شود. در سوی مقابل، هیئت روسیه با هدایت ایگور کوستیوکوف، رئیس دستگاه اطلاعات نظامی روسیه (GRU)، و همراهی مقام‌های اطلاعاتی و نماینده ویژه کرملین کیریل دیمیتریف معرفی شده است. گاردین به نمادین بودن رویارویی دو چهره امنیتی ـ اطلاعاتی در برابر هم نیز اشاره می‌کند، با توجه به نقش دستگاه‌های اطلاعاتی در جنگ پنهان و عملیات‌های پشت‌پرده طی سال‌های جنگ.

از طرف آمریکا نیز بناست استیو ویتکاف، فرستاده ویژه، و جرد کوشنر (داماد ترامپ) حاضر باشند؛ دو چهره‌ای که گاردین می‌نویسد در ماه‌های اخیر در پرونده‌های مختلف، از خاورمیانه تا بحران ایران و جنگ اوکراین، در رفت‌وآمدهای دیپلماتیک نقش پررنگی پیدا کرده‌اند، هرچند بابت نداشتن تجربه رسمی دیپلماتیک هم مورد انتقاد قرار گرفته‌اند. درباره دیدار مستقیم پوتین و زلنسکی نیز هنوز چشم‌انداز روشنی دیده نمی‌شود: زلنسکی گفته آماده دیدار در زمین بی‌طرف است، اما کرملین پاسخ داده پوتین فقط در صورتی می‌پذیرد که زلنسکی به مسکو برود.

گاردین در بخش افکار عمومی می‌نویسد خستگی جنگ در اوکراین آشکار است؛ زمستان سخت و آسیب به زیرساخت‌های غیرنظامی فشار را تشدید کرده، اما نظرسنجی‌ها نشان می‌دهد مقاومت جدی در برابر توافقی که «تمام دونباس» را واگذار کند وجود دارد؛ بسیاری بیم دارند چنین سازشی نه صلح پایدار، بلکه تشویق روسیه به پیشروی‌های بیشتر باشد. در روسیه سنجش افکار عمومی دشوارتر است، چون مخالفت با جنگ می‌تواند پیگرد قضایی داشته باشد؛ با این حال، معدود نظرسنجی‌های مستقل موجود از افزایش تمایل به گفت‌وگوهای صلح خبر می‌دهد، در حالی که همزمان، آمادگی برای امتیاز ارضی نیز پایین گزارش شده است.

اگر گفت‌وگوها باز هم شکست بخورد، گاردین چشم‌انداز جنگ را همچنان «فرسایشی» توصیف می‌کند: پوتین می‌گوید روسیه در حال پیروزی است و مگر آنکه اوکراین شروط مسکو را بپذیرد، آماده ادامه جنگ است. در جنگی که طبق روایت گزارش نزدیک به دو میلیون تلفات داشته، پرسش محوری این می‌شود که کدام طرف زودتر به نقطه شکننده می‌رسد؛ اوکراین با جمعیتی بسیار کمتر برای تأمین نیروی انسانی با دشواری روبه‌روست و در اروپا نیز تردیدهایی درباره توان افزایش سریع ظرفیت صنعتی ـ نظامی برای جبران کاهش کمک‌های آمریکا وجود دارد. در سوی دیگر، روسیه هم زیر فشار فرسایش اقتصادی و افت درآمدهای نفتی و اثر تحریم‌ها قرار دارد. گاردین نتیجه می‌گیرد تا زمانی که یکی از طرفین مجبور به عقب‌نشینی اساسی نشود، احتمال تداوم جنگ بالاست.

برچسب ها

با گذشت چهار سال از آغاز جنگ، "مایدان" کی‌یف بار دیگر به صحنهٔ نمایش قدرت سیاسی غرب بدل شد. ولودیمیر زلنسکی در کنار اورزولا فون‌درلاین و سران دولت‌های اتحادیهٔ اروپا، در نمادین‌ترین نقطهٔ تحولات اوکراین ظاهر شدند. حضوری که بیش از هر چیز پیام تداوم حمایت و بی‌پایانی جنگ را مخابره می‌کند، در حالی که افق صلح همچنان دورتر می‌شود...

اين نوشته را در شبکه های اجتماعی به اشتراک بگذاريد

توجه: کامنت هایی که بيشتر از 900 کاراکتر باشند، منتشر نمی‌شوند.
هر کاربر مجاز است در زير هر پست فقط دو ديدگاه ارسال کند.

اشتراک
اطلاع از
guest

0 نظرات
جدیدترین
قدیمی ترین
بازخورد درون خطی
مشاهده همه نظرات

آگهی

0
لطفا اگر نظری دارید برای ما ارسال کنید.x