دولت ونزوئلا توقیف یک نفتکش در سواحل این کشور توسط نیروهای نظامی آمریکا را «دزدی دریایی بینالمللی» خواند؛ اقدامی که نشاندهنده تشدید فشارهای چهارماهه دولت دونالد ترامپ برای سرنگونی نیکولاس مادورو است. واشنگتن میگوید نفتکش توقیفشده در حملونقل «نفت تحریمی» مربوط به ونزوئلا و ایران نقش داشته است.
ترامپ روز چهارشنبه این عملیات را تأیید کرد و گفت: «بهتازگی یک نفتکش بزرگ را در ساحل ونزوئلا توقیف کردهایم… بزرگترین نفتکشی که تاکنون توقیف شده است.» او از ذکر نام مالک نفتکش خودداری کرد. پام بوندی، دادستان کل آمریکا، با انتشار ویدئویی ۴۵ ثانیهای در شبکه X صحنه فرود نیروهای آمریکایی از هلیکوپتر بر عرشه نفتکش را نشان داد و اعلام کرد عملیات با مشارکت FBI، گارد ساحلی، اداره امنیت داخلی و با حمایت پنتاگون انجام شده است.
دولت ونزوئلا در واکنش گفت این اقدام «سرقت آشکار» و «تجاوز به حقوق بینالملل» است و افزود: «ماهیت واقعی خصومت طولانیمدت علیه ونزوئلا اکنون آشکار شده است… همیشه هدف، منابع طبیعی ما بوده است؛ نفت، انرژی و ثروتهایی که متعلق به مردم ونزوئلاست.»
نیکولاس مادورو، در تجمعی در کاراکاس از مردم خواست «چون جنگجو» آماده دفاع باشند و «در صورت لزوم دندانهای امپراتوری آمریکا را خرد کنند».
این اقدام آمریکا در حالی انجام شد که جنگندههای آمریکایی یک روز پیشتر حدود ۴۰ دقیقه بر فراز خلیج ونزوئلا گشتزنی کرده بودند. واشنگتن در ماههای اخیر جایزه ۵۰ میلیون دلاری برای دستگیری مادورو تعیین کرده، بزرگترین آرایش نیروی دریایی در دریای کارائیب از زمان بحران موشکی ۱۹۶۲ را به نمایش گذاشته و چندین حمله هوایی علیه «قایقهای مواد مخدر» انجام داده که بیش از ۸۰ کشته بر جای گذاشته است.
هدف نهایی توقیف نفتکش همچنان مبهم است. کارشناسان میگویند اقدام اخیر میتواند مقدمه فرضیهای باشد که برخی مشاوران سابق کاخ سفید مطرح کردهاند: فشار حداکثری برای کشاندن مادورو به پذیرش همهپرسی عزل، یا حتی ایجاد یک محاصره نفتی. خوان گونسالس، مشاور ارشد پیشین بایدن، گفته بود مسدود کردن صادرات نفت ونزوئلا «بهتنهایی میتواند اقتصاد کشور را فلج کند»، هرچند آن را اقدامی «در حد یک عمل جنگی» توصیف کرد.
ونزوئلا با داشتن بزرگترین ذخایر اثباتشده نفت جهان، همچنان به صادرات انرژی وابسته است؛ چین مهمترین مشتری نفت این کشور است. کاهش شدید تولید به دلیل سالها فساد و سوءمدیریت، ظرفیت صنعت نفت را تضعیف کرده، اما درآمد حاصل از آن همچنان ستون اصلی اقتصاد ونزوئلاست.
تنشها اکنون وارد مرحلهای شده است که تحلیلگران آن را خطرناک و بیسابقه توصیف میکنند؛ وضعیتی که نه تنها آینده سیاسی ونزوئلا، بلکه موازنه قدرت در منطقه کارائیب را نیز تحتتأثیر قرار داده است.
