مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی میگوید که ذخیرهٔ اورانیوم غنیشدهٔ ایران پس از حملات هوایی آمریکا و اسرائیل به مراکز هستهای ایران در همان اماکن دستنخورده باقی مانده است.
رافائل گروسی روز چهارشنبه ۱۲ شهریور در گفتوگو با خبرگزاری رویترز در پاسخ به پرسشی دربارهٔ وضعیت ذخایر اورانیوم غنیشدهٔ ۶۰ درصدی ایران گفت: «فکر میکنم یک درک عمومی وجود دارد که به طور کلی این مواد هنوز آنجا هستند. البته باید تأیید شود. ممکن است بخشی از آن از بین رفته باشد».
او افزود: «ما هیچ نشانهای نداریم که ما را به این نتیجه برساند که جابهجایی عمدهای در مواد [هستهای] صورت گرفته باشد».
ایران هنوز گزارشی به آژانس دربارهٔ وضعیت ذخایر خود ارائه نکرده است، اما در صورت توافق با این نهاد، موظف خواهد بود گزارشی دقیق به آن ارائه کند.
بر اساس برآوردهای آژانس، ایران تا پیش از حملات آمریکا و اسرائیل در جریان جنگ ۱۲ روزه حدود ۴۰۸ کیلوگرم اورانیوم با غنای ۶۰ درصدی داشت که در صورت غنیسازی بیشتر برای ساخت شش سلاح هستهای کفایت میکرد.
مدیرکل آژانس همچنین اعلام کرد گفتوگوهای این نهاد با ایران دربارهٔ چگونگی از سرگیری بازرسیها در سایتهای هستهای، از جمله آنهایی که توسط اسرائیل و ایالات متحده بمباران شدند، نمیتواند ماهها ادامه یابد و باید هرچه زودتر به نتیجه برسد.
آقای گروسی تأکید کرد که توافق میتواند حتی همین هفته حاصل شود.
او در مصاحبه با رویترز تأیید کرد که آژانس از زمان آغاز حملات اسرائیل به تأسیسات غنیسازی ایران در ۲۳ خرداد هیچ اطلاعی از وضعیت یا محل نگهداری ذخایر اورانیوم غنیشدهٔ ایران ندارد.
مجلس شورای اسلامی قانونی تصویب کرده که همکاری با آژانس را تعلیق میکند و مقرر میدارد که هرگونه بازرسی در آینده باید با مجوز شورای عالی امنیت ملی انجام شود. اکنون ایران و آژانس در حال مذاکره برای یافتن راهی جهت ادامه بازرسیها هستند.
گروسی گفت: «این موضوع نمیتواند ماهها به طول بیانجامد. امیدوارم بتوانیم این روند را خیلی زود جمعبندی کنیم. ما تلاش میکنیم که ظرف چند روز آینده در وین نشست دیگری برگزار کنیم تا این موضوع را نهایی کرده و بازرسیها را آغاز کنیم. خیلی خوب خواهد بود اگر بتوانیم تا پیش از هفته آینده به توافق برسیم».
از نظر فنی، بازرسیها در ایران از سر گرفته شدهاند؛ بازرسان آژانس اخیراً مأموریتی در نیروگاه بوشهر، تنها نیروگاه هستهای فعال ایران، انجام دادهاند. اما این نیروگاه از نظر اشاعهٔ هستهای اهمیت چندانی ندارد و معمولاً در گزارشهای سهماهه آژانس دربارهٔ ایران به آن اشاره نمیشود.
آقای گروسی درباره قانون جدید ایران که نیازمند تأیید شورای عالی امنیت ملی برای هرگونه بازرسی است، گفت هنوز مشخص نیست این سازوکار چگونه اجرا خواهد شد.
او همچنین اشاره کرد که تهران بر ضرورت محرمانه نگهداشتن محل نگهداری اورانیوم غنیشده تأکید کرده است. با این حال، تعهدات ایران در برابر آژانس تغییر نکرده است.
او افزود: «ما به همتایان ایرانی یادآوری کردهایم که قوانین داخلی، برای ایران تعهد ایجاد میکند، نه برای آژانس».
دیپلماتها گفتهاند آژانس بینالمللی انرژی اتمی بعد از جنگ ۱۲ روزه ایران را از قصد خود برای انجام بازرسی آگاه کرده بود و رافائل گروسی نیز تأیید کرد که بهطور معمول آژانس نمیتواند بیش از یک ماه بدون راستیآزمایی وضعیت اورانیوم با غنای بالا، یعنی اورانیومی که تا ۲۰ درصد یا بیشتر غنی شده است، صبر کند.
مدیرکل آژانس در این باره گفت: «همانطور که همیشه تلاش کردهام، این بار هم سعی داریم راه را برای دیپلماسی باز کنیم و اجازه دهیم روندی دوباره برقرار شود. البته این کار باید در یک بازه زمانی معقول انجام شود.»
او همچنین اعلام کرد که حملات آمریکا و اسرائیل توانایی ایران برای ساخت سانتریفیوژهای غنیسازی اورانیوم بیشتر را از بین نبرده است.
