در پی تشدید بیسابقهی درگیریها در مرز تایلند و کامبوج، بیش از ۱۰۰ هزار نفر از مناطق مرزی گریختهاند و نگرانیهای بینالمللی درباره گسترش بحران شدت یافته است. همزمان شورای امنیت سازمان ملل قرار است امروز جمعه ۲۵ ژوئیه ۲۰۲۵، نشست اضطراری برای بررسی اوضاع برگزار کند.
این درگیریها که از روز پنجشنبه آغاز شده، شدیدترین درگیری مرزی میان دو کشور در یک دههی گذشته بهشمار میرود. به گفته وزارت کشور تایلند، در ۱۲ نقطهی مختلف از مرز مشترک، تبادل آتش و عملیات نظامی صورت گرفته و ارتش دو کشور از جنگنده، توپخانه، تانک و نیروهای پیاده در نبردها استفاده کردهاند.
طبق اعلام وزارت بهداشت تایلند، تاکنون ۱۴ نفر در این درگیریها کشته شدهاند که ۱۳ نفر از آنان غیرنظامی و یک نفر از نیروهای نظامی بوده است. نزدیک به ۳۰۰ اردوگاه موقت برای اسکان آوارگان در چهار استان مرزی تایلند برپا شده است.
در شهر سامرائونگ در کامبوج که تنها ۲۰ کیلومتر با مرز فاصله دارد، خبرنگاران خبرگزاری فرانسه (AFP) از شنیده شدن صدای گلولهباران شدید در صبح جمعه خبر دادهاند. برخی خانوادهها با عجله فرزندان خود را سوار خودرو کرده و به سمت معابد بودایی برای پناه گرفتن حرکت کردهاند.
یکی از ساکنان محلی با نام “پرو بک”، ۴۱ ساله، در گفتوگو با AFP گفت: «ما خیلی به مرز نزدیک هستیم. از ساعت ۶ صبح دوباره شلیکها آغاز شد. ما وحشتزدهایم. خانوادهام را به معبد میبرم تا در امان باشند. نمیدانم کی میتوانیم به خانه برگردیم.»
در همین حال، سربازان کامبوجی بهسرعت به سوی خط مقدم اعزام شدند و برخی واحدها موشکاندازها را در موقعیتهای استراتژیک مستقر کردند.
ریشهی بحران و واکنشهای بینالمللی
این بحران، تازهترین مرحله از یک مناقشه مرزی دیرینه میان دو کشور همسایه است که حدود ۸۰۰ کیلومتر مرز مشترک دارند. تنشهایی مشابه میان سالهای ۲۰۰۸ تا ۲۰۱۱ نیز روی داد که طی آن دستکم ۲۸ نفر کشته و دهها هزار نفر آواره شدند.
در سال ۲۰۱۳، دادگاه بینالمللی حکم نهایی دربارهی حدود مرزی صادر کرد، اما در ماه مه امسال، یک سرباز کامبوجی در یک درگیری مرزی کشته شد و این حادثه جرقهی آغاز بحران جدید بود.
طبق گزارش ارتش تایلند، درگیریها روز پنجشنبه در شش منطقهی حساس، از جمله اطراف دو معبد باستانی متمرکز بود. ارتش کامبوج از موشکانداز و توپخانه برای هدفگیری خاک تایلند استفاده کرد، در حالی که تایلند نیز با جنگندههای اف-۱۶ مواضع نظامی کامبوج را در آن سوی مرز بمباران کرد.
دو طرف یکدیگر را به آغاز حمله متهم کردهاند. تایلند کامبوج را به هدف قرار دادن زیرساختهای غیرنظامی از جمله یک بیمارستان و یک پمپ بنزین متهم کرده است. همچنین گزارش شده که پیش از آغاز درگیری، پنج نفر از نیروهای گشت مرزی تایلند بر اثر انفجار مین زخمی شدهاند. در واکنش، بانکوک سفیر کامبوج را اخراج و نمایندهی خود را نیز از پنومپن فراخواند.
دولت کامبوج روابط دیپلماتیک با تایلند را به پایینترین سطح کاهش داد و تقریباً تمام دیپلماتهای تایلندی را از کشور خارج کرد.
نخستوزیر کامبوج، هون مانت، از شورای امنیت سازمان ملل خواسته است نشست اضطراری برای بررسی درگیریها برگزار کند. به گفته منابع دیپلماتیک، این جلسه امروز جمعه برگزار خواهد شد.
ایالات متحده با صدور بیانیهای خواستار پایان فوری درگیریها شد و فرانسه نیز در بیانیهای مشابه، بر لزوم آتشبس فوری تأکید کرد. اتحادیه اروپا و چین نیز با ابراز «نگرانی شدید» نسبت به تشدید خشونتها، طرفین را به گفتوگو فراخواندهاند.
با توجه به ابعاد درگیری، سطح تلفات غیرنظامی، و تعداد بالای آوارگان، ناظران بینالمللی هشدار دادهاند که اگر اقدامات فوری برای توقف جنگ صورت نگیرد، بحران انسانی در مرز تایلند و کامبوج ممکن است به یکی از جدیترین چالشهای امنیتی در جنوب شرق آسیا تبدیل شود.
