ارتش آمریکا نفتکش ونزوئلایی را در شمال اقیانوس اطلس توقیف کرد؛ ترامپ کاراکاس را تحت فشار گذاشته و توافقی اجباری بر سر منابع خام تحمیل میکند
تعقیب نفتکشهای ونزوئلایی تا شمال اقیانوس اطلس کشیده شده است: روز چهارشنبه ارتش ایالات متحده یک کشتی حامل نفت از این کشور آمریکای لاتین را که با پرچم روسیه حرکت میکرد، در آبهای ایسلند توقیف کرد. پیت هِگسِث، وزیر جنگ آمریکا، با انتشار پیامی در شبکهٔ ایکس دربارهٔ یورش به کشتی «بلا/مارینِرا» نوشت: «محاصرهٔ نفت تحریمشده و غیرقانونی ونزوئلا با تمام قوا ــ در سراسر جهان ــ ادامه دارد.» وزارت حملونقل روسیه بلافاصله واکنش نشان داد: «هیچ دولتی حق ندارد علیه کشتیهایی که بهطور قانونی در حوزهٔ حاکمیتی دیگر کشورها ثبت شدهاند، از زور استفاده کند.» به گزارش والاستریت ژورنال، مسکو صبح چهارشنبه واحدهایی از نیروی دریایی را برای اسکورت این نفتکش اعزام کرده بود ــ اقدامی که ظاهراً بینتیجه ماند.
در حملهٔ آمریکا به ونزوئلا در روز شنبه، برای نفت خون ریخته شد: ۸۰ نفر در بازهٔ سنی ۲۶ تا ۸۰ سال از نخستین قربانیان این تجاوزِ مغایر با حقوق بینالمللِ واشنگتن بودند. در میان کشتهشدگان ۵۶ نیروی عملیاتی، از جمله ۳۲ نفر از کوبا که برای حفاظت از رئیسجمهور نیکولاس مادورو اعزام شده بودند، و همچنین غیرنظامیانِ بیطرف دیده میشوند. دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، اکنون به شیوهٔ یک پدرخواندهٔ مافیایی اصرار دارد که اختیار انحصاریِ تصاحب غنیمت و تعیین نحوهٔ توزیع آن را در دست بگیرد. او اعضای دولت مستقر را با ادبیات باجگیران تهدید میکند که اگر در برابر خواستههایش مقاومت کنند، بار دیگر «قلدرهایش» را روانه خواهد کرد.
در پسِ این مداخلهٔ خشن نظامی، طرحی کلان و امپریالیستی نمایان است: ترامپ روز سهشنبه اعلام کرد که ونزوئلا بین ۳۰ تا ۵۰ میلیون بشکه نفت خامِ تاکنون تحریمشده به ارزشی حدود دو میلیارد دلار، به ایالات متحده تحویل خواهد داد. این حجم تقریباً معادل کل تولید یک تا دو ماه این کشور است. به گفتهٔ ترامپ، نفت با نفتکشها مستقیماً به بنادر آمریکا منتقل و به قیمت بازار فروخته خواهد شد. او توضیح داد: «درآمد آن توسط من، بهعنوان رئیسجمهور ایالات متحده، کنترل میشود تا اطمینان حاصل شود که به نفع مردم ونزوئلا و ایالات متحده مصرف میشود.»
نخستین ذینفعان همین حالا هم روشناند: پالایشگاههای آمریکا در سواحل خلیج مکزیک و بهویژه غول نفتی شورون؛ سهام این شرکت پس از حملهٔ آمریکا به کاراکاس پنج درصد افزایش یافت. قرار است شورون اکنون نقشی کلیدی در «بازسازی زیرساخت فرسودهٔ نفتی» ایفا کند. این شرکتِ مستقر در تگزاس، سهامدار اقلیت در چهار سرمایهگذاری مشترک با شرکت دولتی نفت ونزوئلا (PDVSA) است که در مجموع حدود یکچهارمِ تولید فعلی کشور را به عهده دارند. مجوزی که در دورهٔ رئیسجمهور پیشین آمریکا، جو بایدن، صادر شده بود، در مارس ۲۰۲۵ توسط ترامپ لغو شد و اکنون ظاهراً دوباره فعال شده است. به گفتهٔ ترامپ، سایر شرکتهای نفتی نیز «بیصبرانه آمادهٔ ورود هستند». با این حال، اشتهای او به اینجا ختم نمیشود.
فراتر از کنترل صنعت نفت، پای منابع راهبردی دیگر، بازارهای جهانی و بیرون راندن رقبایی چون چین و روسیه در میان است. شبکهٔ ABC News گزارش داد که واشنگتن خواستار قطع روابط اقتصادی با چین، روسیه، ایران و کوباست. از کاراکاس خواسته شده تعهد دهد که در استخراج و بازاریابی نفت، ایالات متحده را تنها شریک خود بداند. دلسه رودریگس، رئیسجمهور موقت ونزوئلا، دستکم در سطح گفتار این ادعا را رد کرده و گفته است: «هیچ بازیگر خارجیای ونزوئلا را اداره نمیکند.» ترامپ در واکنش هشدار داد که او ممکن است «بهایی سنگینتر از مادورو» بپردازد. به گفتهٔ آمریکا، وزیر کشور دیوسدادو کابیو نیز در صورت عدم همکاری، هماکنون در «فهرست اهداف» قرار دارد.
این درگیری اکنون ابعاد جهانی به خود گرفته است. چین خاطرنشان کرد که ونزوئلا دارای ذخایر قابل توجهی از عناصر خاکی کمیاب، طلا و الماس – مواد اولیه ضروری برای دفاع و فناوری پیشرفته – است و بر ضرورت احترام به حاکمیت ونزوئلا تأکید کرد.
منبع: یونگه ولت
