۲۵ نوامبر، روز جهانی مبارزه با خشونت علیه زنان، یادآور تاریخی است که از دل رنج، مقاومت و حقیقت برآمده است. این روز به یاد خواهران میرابال، زنانی که در سال ۱۹۶۰ در جمهوری دومینیکن بهدست دیکتاتوری ترخیو به قتل رسیدند، راهی شد برای ثبت مبارزه زنان علیه خشونت، تبعیض و بیعدالتی. سالها بعد، این تاریخ به پیشنهاد فعالان زن در آمریکای لاتین و کارائیب و با تصویب سازمان ملل متحد، به یک روز جهانی بدل شد تا فریاد مشترکی علیه خشونت ساختاری، فرهنگی و سیاسی علیه زنان باشد.
اما این روز، تنها یادآوری یک واقعه نیست؛ نمادی از مقاومت پایانناپذیر زنان در سراسر جهان است. در این میان، مبارزات زنان کرد جایگاه ویژهای دارد؛ زنانی که در برابر سرکوب، تبعیض جنسیتی، خشونت دولتی، قتلهای ناموسی، ساختارهای مردسالار، و بیحقوقی تاریخی، ایستادگی کردهاند و مبارزه آنان مرزهای جغرافیا را درنوردیده است.
زنان کرد با حضور فعال در عرصههای اجتماعی، فرهنگی، سیاسی و حتی صفوف مقاومت مسلحانه و دفاع از جامعه در برابر بربریت اسلامی داعشی، معنای تازهای از، شجاعت و کنشگری زنانه آفریدهاند. مبارزه آنان نشان میدهد که مقابله با خشونت علیه زنان تنها یک مطالبه حقوقی نیست، بلکه بخشی از مبارزه برای کرامت انسانی، آزادی و برابری است. برای همین است که این روز برای ما زنهای کرد تنها یک روز تاریخی نیست؛ بلکه یادآور مسئولیتی است برای ادامه دادن راه زنانی که در برابر ستم ایستادند. در این مسیر، زنان مبارز کرد نمونهای درخشان از مقاومت، آگاهی و ساختن بدیلهای عادلانهتر برای جامعه را نه تنها به زنان این جغرافیا بلکه به همه زنان تحت ستم در مقیاس جهانی ساختند. زنانی که در چهار بخش کردستان، از مبارزه برای برابری اجتماعی و سیاسی تا دفاع از خود در برابر خشونت ساختاری، به نمادهایی جهانی تبدیل شدهاند.
خشونت علیه زنان، تنها یک تجربه فردی یا خانوادگی نیست؛ پدیدهای ساختاری، ایدئولوژیک و ریشهدار است که با تبعیضهای چندلایه، عدمبرابری حقوقی، کنترل سیاسی بر بدن و زندگی زنان، و خشونت دولتی و اجتماعی بازتولید میشود. به همین دلیل، مبارزه با آن مستلزم رویکردی چندبعدی و فراگیر است؛ رویکردی که نمونههای روشن و آموزنده آن را میتوان در مقاومت و مبارزات زنان کرد مشاهده کرد و به همین دلیل طی چند دهه گذشته در چهار بخش کردستان، زنان نهفقط با خشونت خانگی یا اجتماعی، بلکه با خشونت سیاسی، قومی، ایدئولوژیک و دولتی مواجه بودهاند. آنچه مبارزات آنان را به الگویی جهانی بدل کرده، ترکیب مقاومت سیاسی–اجتماعی، سازمانیابی، بازتعریف نقش زن در جامعه، و ساختن گفتمانهای نوین آزادیخواهانه است که این گفتمان نوین و همهگیر بودن آن توانسته که مردان این سرزمین را هماهنگ و متحد با زنان مبارز در یک سنگر علیه ارتجاع با خود داشته باشد.
راههای مبارزه با خشونت علیه زنان، با الهام از تجربه و مقاومت زنان کرد، میتواند بر پایه چند اصل استوار باشد:
سازماندهی جمعی زنان برای مقابله با خشونت در خانه، خیابان و ساختارهای قدرت
خودآگاهی و آموزش درباره حقوق زنان و شیوههای مقاومت در برابر خشونت خانگی، دولتی و اجتماعی
ساختن شبکههای همبستگی میان زنان، برای حمایت عملی، روانی و حقوقی
تقویت نقشآفرینی زنان در تصمیمگیریهای سیاسی و اجتماعی
ایستادگی در برابر خشونت ساختاری و ایدئولوژیک که زنان را به حاشیه میراند
بهرسمیت شناختن روایتها و تجربههای زنان بهعنوان بخشی از حافظهی جمعی مبارزه
ستمکشی بر زنان و نقش آن بربازتولید همه ستمهای موجود در جامعه
به همراه داشتن و متحد کردن مردان آزادیخواه و برابریطلب در سنگر مقاومت علیه ارتجاع
۲۵ نوامبر فرصتی است برای یادآوری اینکه خشونت علیه زنان، مسئلهای فردی یا داخلی نیست، بلکه ساختاری، سیاسی و جهانی است. و همانطور که زنان کرد نشان دادهاند، مقاومت در برابر این خشونت نیز میتواند جهانی، ریشهدار و پیروز باشد. بیایید امروز، صدایمان را بلند میکنیم:
تا هیچ زنی به خاطر زن بودن قربانی نشود، مقاومت و رزمندگی زنان کرد را سنبل سنگر دفاع از برابری و آزادیخواهی در جهان قرار دهیم و به مبارزاتمان ادامه دهیم تا جهانی انسانی و عادلانهتر ایجاد کنیم، ما زنان میتوانیم در این مسیر هدایت کننده و رهبر باشیم، راه و مسیرمان هموار نیست اما غیر ممکن نخواهد بود
بهاره، آذرماه ۱۴۰۴
