پنتاگون اعلام کرد که ناو هواپیمابر یو.اس.اس جرالد آر. فورد (USS Gerald R. Ford)، بزرگترین و مدرنترین ناو جنگی جهان، وارد حوزه عملیاتی فرماندهی جنوبی ایالات متحده شده است؛ منطقهای که شامل آمریکای لاتین و حوزه کارائیب میشود. این اقدام، از دید ناظران نظامی، نشانگر بزرگترین حضور نظامی آمریکا در منطقه از زمان حمله به پاناما در سال ۱۹۸۹ است و تنش میان واشنگتن و ونزوئلا را به مرحلهای تازه وارد کرده است.
به گفتهی نیروی دریایی آمریکا، ناو فورد با بیش از چهار هزار ملوان و دهها هواپیمای تاکتیکی و همراهی چندین ناوشکن و زیردریایی هستهای، مأموریتی را رهبری میکند که هدف رسمی آن «مبارزه با قاچاق مواد مخدر در آبهای کارائیب و اقیانوس آرام» عنوان شده است. با این حال، تحلیلگران سیاسی این حضور را تلاشی آشکار برای افزایش فشار بر دولت نیکلاس مادورو میدانند.
در بیانیهی رسمی پنتاگون آمده است: «حضور ناو فورد توان آمریکا را برای شناسایی، نظارت و مقابله با فعالیتهای غیرقانونی در منطقه تقویت میکند و ظرفیت موجود برای انهدام شبکههای جنایتکار فراملی را افزایش میدهد.»
اما در کاراکاس، واکنشها شدید بود. دولت مادورو از آغاز «استقرار گسترده نیروهای زمینی، هوایی، دریایی، موشکی و شبهنظامیان مردمی» برای مقابله با حضور نظامی آمریکا در نزدیکی سواحل خود خبر داد. مادورو در سخنانی تند ایالات متحده را به «ساختن جنگی تازه» متهم کرد و گفت: «این بزرگترین تهدیدی است که قارهی ما در صد سال گذشته با آن روبهرو بوده است.»
رسانههای دولتی ونزوئلا روز سهشنبه تصاویری از سخنرانی فرماندهان ارتش در استانهای مختلف پخش کردند که در آن، نیروهای نظامی آمادهباش خود را در برابر «تهدیدات امپریالیستی آمریکا» اعلام کردند.
این در حالی است که همزمان با بالا گرفتن تنشها، نشست سران جامعه کشورهای آمریکای لاتین و کارائیب (CELAC) در کلمبیا به کار خود پایان داد. در بیانیه پایانی که به امضای ۵۸ کشور از ۶۰ عضو این سازمان رسید، بر رد «استفاده یا تهدید به استفاده از زور و هرگونه اقدام مغایر با منشور سازمان ملل» تأکید شد؛ اما اشاره مستقیمی به ایالات متحده صورت نگرفت. ونزوئلا و نیکاراگوئه از امضای این بیانیه خودداری کردند.
در مقابل، لوئیس ایناسیو لولا داسیلوا، رئیسجمهور برزیل، که در حال گفتوگو با واشنگتن برای کاهش بیش از ۵۰ درصدی تعرفههای تجاری است، از موضعگیری مستقیم پرهیز کرد و گفت: «ما منطقهای صلحطلب هستیم. نیازی به جنگ نداریم. مسئله ونزوئلا سیاسی است و باید با سیاست حل شود.»
تحلیلگران نظامی معتقدند حضور گسترده نیروهای آمریکایی در آبهای اطراف ونزوئلا، اگرچه به نام «مبارزه با قاچاق مواد مخدر» توجیه میشود، اما در عمل یادآور دوران مداخلات نظامی مستقیم واشنگتن در آمریکای لاتین است و میتواند منطقه را وارد مرحلهای تازه از رویارویی سیاسی و امنیتی کند.
