حمله اخیر اسرائیل به محل نشست رهبران حماس در دوحه، پایتخت قطر، بار دیگر نشان داد که راهبرد اعلامشده تلآویو برای نابودی کامل این جنبش فلسطینی همچنان دور از دسترس است. بهرغم دو سال جنگ، بمبارانهای ویرانگر و از دست رفتن هزاران نیروی حماس، این جنبش همچنان توانسته بخشی از توان نظامی و نفوذ اجتماعی خود را حفظ کند و حتی در سایه جنگ، نیروهای تازهای جذب کند.
خبرگزاری آسوشیتدپرس در گزارشی نوشت: بنیامین نتانیاهو از نخستین روزهای جنگ وعده «پیروزی کامل» داده است: نابودی نظامی حماس، خلع سلاح این گروه و جلوگیری از بازسازی آن. اما واقعیت میدانی نشان میدهد که این هدف بیشتر به معنای ادامه جنگی بیپایان و اشغالگری طولانیمدت است تا یک پیروزی قطعی. حماس اگرچه هزاران کشته داده و زیرساختهایش ویران شده، همچنان هزاران جنگجو در اختیار دارد و با تکیه بر حمایت بخشی از جامعه فلسطینی و در اختیار داشتن حدود ۲۰ گروگان زنده، در موقعیت چانهزنی باقی مانده است.
بخش عمده نهادهای حکومتی و انتظامی غزه از هم پاشیده است، اما گزارشها نشان میدهد نیروهای حماس هنوز در برخی مناطق بهصورت نامحسوس فعالیت میکنند: از برخورد با غارتگران گرفته تا کنترل محدود بازار. وزارت بهداشت و دفاع مدنی همچنان بهطور نسبی فعال هستند، هرچند بیشتر خدمات عمومی را سازمان ملل و نهادهای امدادی ارائه میدهند.
ارتش اسرائیل میگوید از مجموع ۳۵ هزار نیروی حماس پیش از جنگ، بیش از ۲۰ هزار نفر را کشته است. اما منابع مصری و آمریکایی تأیید میکنند این گروه و متحدانش توانستهاند هزاران جنگجو جذب کنند. از سوی دیگر، ارتش اسرائیل نیز با تلفات روبهروست: حدود ۴۵۰ کشته از آغاز عملیات زمینی و دهها کشته تنها در ماههای اخیر در حملات کمین و بمبگذاریهای دستساز. این تلفات به اعتراضات داخلی در اسرائیل دامن زده است؛ اعتراضاتی که خواهان توافقی برای آزادی گروگانها هستند.
حمله به دوحه، که بهعنوان میزبان مذاکرات آتشبس و متحد نزدیک آمریکا شناخته میشود، تصویر اسرائیل را بیش از پیش بهعنوان تهدیدی منطقهای تثبیت کرد. بسیاری از کشورهای عربی خشم خود را ابراز کرده و حتی متحدان سنتی اسرائیل را نگران کردهاند. این انزوا، بهرغم ضعف حماس در میدان، برای این جنبش به منزله یک پشتوانه سیاسی است.
اسرائیل میگوید بیش از ۷۵ درصد نوار غزه را در کنترل دارد، اما این بخشها عمدتاً به تلی از ویرانه تبدیل شدهاند. در مناطقی که هنوز جمعیت انبوه ساکناند، حماس حضور پنهانی دارد و از طریق حملات پراکنده یا مدیریت گروگانها همچنان میتواند بر روند جنگ تأثیر بگذارد. کارشناسان اسرائیلی خود نیز اذعان دارند حتی اگر اسرائیل حماس را بهعنوان «قدرت حکومتی» از میان بردارد، ایدئولوژی و شبکههای اجتماعی آن در میان فلسطینیان باقی خواهد ماند.
به بیان دیگر، راهبرد کنونی اسرائیل شاید بتواند حماس را «تضعیف» کند، اما از نابودی کامل آن خبری نخواهد بود. همانطور که یکی از شهروندان غزه به آسوشیتدپرس گفته است: «حماس بهعنوان حکومت ضعیف شده، اما بهعنوان جنبش پایان نیافته است. تا وقتی اشغال ادامه دارد، حماس هم وجود خواهد داشت.»
یک پاسخ
ولی فاشیستهای وطنی که بیشتر از نتانیاهو خواهان نابودی حماس بودند و هستد با وجودیکه دفاع از وطن را ارتجاعی و ناسیونالیستی میدانند ، همیشه و در هر کجا حمله و یا انتقادی از اسرائیل به عمل آید برای استقلال وطن اسرائیل سینه چاک میدهند و تبلیغات “حماس و جبهه مقاومت دود شدند و به هوا رفتند” تکرار میکنند .