در پی انتشار اظهاراتی از سوی استیو ویتکاف، فرستاده ویژه دونالد ترامپ در امور خاورمیانه، مبنی بر آمادگی حماس برای خلع سلاح، این گروه فلسطینی روز شنبه واکنشی صریح نشان داد و اعلام کرد تا زمان تحقق «حقوق ملی کامل»، از جمله تشکیل کشور مستقل فلسطین با پایتختی قدس، سلاحهای خود را کنار نخواهد گذاشت.
این بیانیه پس از آن منتشر شد که روزنامه اسرائیلی هاآرتص گزارش داد، در یک فایل صوتی منتسب به ویتکاف، وی گفته است: «حماس اعلام کرده آماده خلع سلاح است.» او همچنین مدعی شده بود: «ما بسیار بسیار به دستیابی به راهحلی برای پایان دادن به این جنگ نزدیک هستیم.»
با این حال، حماس در بیانیهای که در تلگرام منتشر کرد، این اظهارات را رد کرد و گفت: «مقاومت و سلاح آن، حقی ملی و مشروع است تا زمانی که اشغال ادامه دارد؛ و این حقی است که در قوانین و کنوانسیونهای بینالمللی نیز به رسمیت شناخته شده است.» این گروه تأکید کرد که تنها در صورت تحقق همه حقوق ملی فلسطینیها، از جمله تشکیل کشوری مستقل و دارای حاکمیت کامل با پایتختی قدس، خلع سلاح را بررسی خواهد کرد.
این موضعگیری در شرایطی اعلام میشود که فشارهای بینالمللی برای پایان جنگ در غزه شدت گرفته و تلاشها برای دستیابی به آتشبس همچنان در جریان است. استیو ویتکاف روز شنبه برای سومین بار در میدان گروگانها در تلآویو با خانوادههای گروگانهای اسرائیلی دیدار کرد. این دیدار همزمان با تجمع صدها نفر برای حمایت از توافق آتشبس و آزادی گروگانها برگزار شد.
همزمان، حماس و جهاد اسلامی ویدئوهایی از دو گروگان اسرائیلی منتشر کردند که نشانههای ضعف شدید جسمانی در آنها مشاهده میشد. حماس، دیدار ویتکاف با خانوادهها را «نمایشی تبلیغاتی» خواند و گفت هدف از آن، منحرف کردن توجه جهانی از آن چیزیست که نهادهای حقوق بشری «کارزار سیستماتیک گرسنگی دادن اسرائیل» مینامند.
در همین راستا، فیلیپ لازارینی، کمیسر کل آژانس امدادرسانی آنروا، اعلام کرد که روند فعلی توزیع کمکهای بشردوستانه عامل مستقیم مرگ بیش از ۱۴۰۰ فلسطینی در غزه بر اثر گرسنگی بوده است. او تأکید کرد که ممانعت از ورود کمکها برای ماهها و تضعیف نقش آنروا، بخشی از یک برنامه عامدانه برای مجازات جمعی ساکنان غزه است. به گفته وی، جایگزینی ساختارهای انسانی سازمان ملل با نهادی موسوم به «بنیاد غزه» ریشه بحران فعلی است.
ارتش اسرائیل نیز اذعان کرده که در جریان توزیع کمکها، شماری از فلسطینیها به ضرب گلوله نیروهای این کشور کشته شدهاند و وعده داده در شیوههای برخورد بازنگری خواهد کرد.
در هفتههای اخیر، شماری از کشورهای عربی خواستار خلع سلاح حماس و واگذاری کنترل نوار غزه به تشکیلاتی دیگر شدهاند. با این حال، حماس در بیانیه جدید خود بر ادامه مقاومت تا تحقق حقوق کامل فلسطینیها تأکید کرده است.
در صحنه دیپلماتیک، موج جدیدی از شناسایی کشور فلسطین از سوی برخی کشورهای غربی آغاز شده است. فرانسه، ایرلند، اسپانیا و چند کشور دیگر اعلام کردهاند که فلسطین را به رسمیت میشناسند یا در حال بررسی این اقدام هستند. آنها این گام را بخشی از حمایت از راهحل دو کشوری دانستهاند.
از سوی دیگر، مذاکرات غیرمستقیم میان اسرائیل و حماس برای دستیابی به آتشبس ۶۰ روزه و تبادل گروگانها، هفته گذشته بدون نتیجه به پایان رسید. ارتش اسرائیل هشدار داده است که اگر توافقی در روزهای آینده حاصل نشود، جنگ در غزه بدون وقفه ادامه خواهد یافت.
در همین حال، دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا، از طرح بشردوستانه جدیدی برای بهبود روند کمکرسانی در غزه خبر داده و گفته است: «سریعترین راه برای پایان بحران انسانی، تسلیم شدن حماس و آزادی گروگانهاست.» همزمان، وزارت خارجه آمریکا اعلام کرده که از صدور ویزا برای اعضای سازمان آزادیبخش فلسطین خودداری خواهد کرد.
